Harriet Tubman:
(Dorchester County, Maryland, 1823 – Auburn, 10 maart 1913).
Amerikaanse abolitionist. Ze was een ontsnapte slavin. Ze heeft op naar schatting 13 reizen naar het zuiden van de Verenigde Staten ongeveer 70 slaven geholpen te ontsnappen naar het noorden of naar Canada, gebruikmakend van het netwerk dat bekendstaat als de Underground Railroad.[1][2] Ze heeft John Brown geholpen om mannen te rekruteren voor zijn raid on Harper’s Ferry, een mislukte poging om een slavenopstand te starten door een overval op het arsenaal in Harpers Ferry (West Virginia). Tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog werkte ze voor de Union Army, eerst als verpleegster en als kok, en later als (gewapend) verkenner en als spion. Ze gidste de Raid on Combahee Ferry, waarbij ruim 700 slaven bevrijd werden door het Noordelijke leger, en werkte voor kolonel Robert Gould Shaw tijdens de gedoemde aanval op Fort Wagner. Na de oorlog trok ze zich terug in Auburn (New York), waar ze haar bejaarde ouders (die ze voor de oorlog zelf had helpen ontkomen uit het zuiden) verzorgde. Op latere leeftijd zette ze zich in voor het vrouwenkiesrecht.
Ik was over de streep. Ik was vrij, maar er was niemand om me te verwelkomen in het land van de vrijheid. Ik was een vreemdeling in een vreemd land.
“Een vreemdeling in een vreemd land” benadrukt dat je, zelfs in vrijheid, nog ontheemd kunt zijn: onbekende plek, geen netwerk, geen veiligheid/vertrouwdheid. 🧭 Oorsprong: 1) Harriet Tubman-context (historische oorsprong) Dit citaat is (in het Engels) bekend als een passage die wordt toegeschreven aan Harriet Tubman in het verhaal over haar eerste ontsnapping uit slavernij naar het noorden (Verenigde Staten). Een veelgeciteerde Engelse vorm is (licht variërend per bron/uitgave): “I was free, but there was no one to welcome me to the land of freedom. I was a stranger in a strange land.” Deze woorden komen naar voren in de 19e-eeuwse biografische literatuur over Tubman. 2) Bijbelse echo in de formulering: De frase “a stranger in a strange land” is ook een duidelijke bijbelse verwijzing (KJV) naar Exodus 2:22: “for he said, I have been a stranger in a strange land.” Dit betekent: Tubmans (toegeschreven) uitspraak resoneert met een bekende religieuze formulering over ballingschap/ontheemding. 👤 Auteur / bron: ✅ Toeschrijving: Toegeschreven aan: Harriet Tubman. 📚 Waar is het opgeschreven? De passage wordt doorgaans gelinkt aan Sarah H. Bradford, die Tubmans leven beschreef in: Scenes in the Life of Harriet Tubman (1869) (Bradford publiceerde later ook een vervolg/aanvullende uitgave.) ⚠️ Nuancering over “auteur”: Tubman heeft deze woorden niet zelf als exact citaat gepubliceerd; ze zijn via Bradford overgeleverd (biografisch/vertellend). Daardoor bestaat er variatie in exacte bewoordingen en vertalingen. De Nederlandse tekst die jij citeert (“Ik was over de streep…”) is zeer waarschijnlijk een vertaling/parafrase van die bekende Engelse passage.
